23
Jul

XI

 





Linia po Stanisławie Snopku Wiercińskim h. Rawicz s. Marcina i Zofii Wiercińskiej h. Ślepowron.



Herb Rawicz z pomnika Józefa Wiercińskiego


Herb Rawicz, widniejący na pomniku Józefa Wiercińskiego, zdjęcie własne. 




Herb Ślepowron z fryzu korytarza portretowego śmiłowskiego dworu, źródło Dwór w Śmiłowie [link]




1. Wierciński zwany Snopek h. Rawicz, Stanisław, ur. ok. 1700, zm ok. 1750, żona N. Zielińska, ur. ok. 1720, zm. ok. 1790.

źródła: 
Tablica genealogiczna Wiercińskich, archiwum prywatne.
Tablica genealogiczna Wiercińskich h. Wieże, archiwum prywatne.

Dzieci osoby nr. 1,  Stanisława Wiercińskiego zwanego Snopek h. Rawicz i  N. Zielińskiej.



Fragment tablicy genealogicznej, archiwum prywatne Wiercińskich.





Fragment tablicy genealogicznej Wiercińskich h. Wieże z 1858,  linia w Królestwie Galicji i Londomerii, archiwum prywatne.


2. Wierciński zwany Snopek h. Rawicz [wywod. Ślepowron], Józef, dziedzic Lipska, Kaliszan, Śmiłowa, komisarz skarbowy powiatu sandomierskiego, cześnik halicki, poseł na Sejm Wielki z sandomierskiego, ur. 1750, zm. Śmiłów 21 01 1804, [] Przybysławice, ślub 1, Katarzyna Śniadkowska, ślub 2, Magdalena Farurej h. Sulima



Podpis Józefa Wiercińskiego pod plenipotencją Karola Moderno z 1798 roku.


Magdalena Farurej herbu Sulima, matka Katarzyny Wiercieńskiej zapewne pochodziła z rodu na Garbowie.  Z  Garbowa, kilka wieków wcześniej, wyszli Zawisza Czarny i Jan Farurej.
Przebywali, podówczas na dworze Zygmunta, króla rzymskiego i węgierskiego, zaciągnieni w jego służbę, niektórzy polscy rycerze, a zwłaszcza Zawisza Czarny i Jan Farurej, bracia rodzeni, dziedzice Garbowa herbu Sulima. 


Fragment tablicy genealogicznej Snopek Wiercińskich h. Rawicz, W. J. Giżyckiego.

1786 - Józef z Wiercina Wierciński, cześnik halicki lub Józef de Wiercień Wiercieński, Act. Sandomir., między Rogalińską a Wiercińskim cześnikiem halickim, pożyczka, dobra Sulejowskie.


1789.05.20 roku Józef Wierciński został komisarzem skarbowym powiatu sandomierskiego [link]



1790.11.16 - Po dwuletniej kadencji parlamentarnej, na obradującym pod kierunkiem Jana Werychy Darowskiego sejmiku w Opatowie wybrano z regionu sandomierskiego dodatkową liczbę posłów: Mikołaja Jasińskiego, Kazimierza Karskiego, Jana Dunin Karwickiego, Franciszka Kietlińskiego, Józefa Niemirycza [Niemierzyca], Józefa Mężyńskiego oraz Józefa Wiercińskiego.

sejm

Kazimierz Wojniakowski - Uchwalenie Konstytucji 3 Maja przez Sejm Czteroletni, żródło wikipedia.


Jan Albertrandy, Dzieje Królestwa Polskiego, t. I, s. 341, nakł. Kajetan Jabłoński, Lwów, 1846.

My, Rady duchowne i świeckie, i posłowie w obecności Najjaśniejszego Króla Jmci Pana Naszego Miłościwego z najwyższą aprobacyą i przewodniczym podpisem najłaskawszej ręki Jego, zgromadzeni nie innym tchnący duchem, jako tylko gorącego żądania najdokładniejszego ubezpieczenia i ulepszenia Ojczyzny naszej, bierzemy przed się jedyny sposób, tym celom wydołać mogący, to jest: związek konfederacji generalnej, pod którym wszystkie obrady nasze mieć chcemy nie rozerwane przy zachowaniu najświątobliwszym wszystkich praw, które nam ubezpieczają wiarę świętą naszą katolicką rzymską, całość krajów Rzeczypospolitej, rząd wolny republikański, osobę, dostojeństwo i wszystkie prawa i prerogatywy tronu Najjaśniejszego Króla Stanisława Augusta łaskawie nam panującego, jako i magistratur wszelkich w zwykłych powinnościach, i obrębach swoich i całość obywatelskich własności. A że żaden z tych najdroższych zaszczytów narodowych nie będzie mógł być nazwany prawdziwie naszym, póki nie będą wszystkie zabezpieczone narodową siłą dostarczającą do usunienia niebezpieczeństw, które w tylu postaciach grozić mogą Ojczyźnie Naszej; więc na ten obiekt przed wszystkiemi innemi chcemy nie uskąpiać ofiary majątków naszych na powiększenie komputu wojsk Rzeczypospolitej, ile możność i sposobność nasza dobrze zważona nam pozwoli.
 

 

Akt konfederacji sejmowej z 7 X 1788 roku [fragment], Akt Konstytucji - [link]

1792 - kontrakt pomiędzy posłem Józefem Wiercińskim z jednej a księżną z Denhoffów, 1 voto Sanguszkową, secundo hrabiną Rogalińską, Dobra Sulejowskie i Wołowice, z drugiej strony.

Józef Wierciński

1792, Rogalińska Wierciński, Dobra Sulejowskie, Akta Trybunału Koronnego w Lublinie, NAC [link]

Historia Śmiłowa

Wieś ta najprawdopodobniej swoją nazwę wywodzi od Śmiła. Lokalna tradycja pozwoliła przetrwać legendzie, która mówi o kościele zapadłym niegdyś w niewielkim dziś stawie. Po raz pierwszy w zapiskach Śmiłów pojawił się już w XVI w. Przez kilka następnych wieków wieś ta zawsze była związana z dobrami rodu Czyżowskich, właścicieli niedaleko położonego Czyżowa Szlacheckiego. W roku 1762 dobra na skutek podziałów rodzinnych otrzymał Andrzej hrabia Lanckoroński z Rożek pod Sandomierzem.W roku 1792 wieś znajduje się w posiadaniu Józefa Wiercińskiego, którego córka dostawszy w wianie dwór wyszła za mąż za Cypriana Baczyńskiego i dwór na prawie 140 lat stał się siedzibą tego znanego rodu. link]



Dwór w Śmiłowie, zdjęcie własne.

Rys historyczny Lipska
Historia Lipska sięga przełomu XVI i XVII wieku. Miasteczko położone jest w dolinie rzeki Krępianki, gdzie krzyżują się trasy z Warszawy i Radomia do Sandomierza (...) Początek XIX wieku to lata zarządzania miastem przez dziedzica Wiercińskiego ze Śmiłowa a następnie przez Aleksandra i Eustachego Wielogłowskich. Według spisu z roku 1820 miasto liczyło wówczas 1017 mieszkańców i posiadało 26 domów murowanych i 169 drewnianych. Różne były koleje losu miasta. Lipsko miało swoje okresy rozkwitu, ale także i kryzysy jakie przeżywało wiele ówczesnych miast i wsi w całej Polsce.

1796 - Leopold Kochanowski h. Korwin, wojewoda radomski contra Józef Wierciński, Daniszów k. Lipska.


 Leopold Kochanowski i Józef Wierciński, Dobra Daniszów k. Lipska [link


1796 - Kazimierz Piotr Wierciński, sędzia Trybunału Koronnego w Lublinie, burgrabia grodzki drohicki, były viceregent żytomierski występuje w sprawie między Józefem Wiercińskim, cześnikiem sanockim a wojewodą radomskim Leopoldem Kochanowskim.





Kazimierz Piotr Wierciński h. Ślepowron, vicesgerent kijowski, burgrabia grodzki drohicki  i Józef Wierciński herbu Rawicz, cześnik sanockilink 

1798. 08.22, Warszawa, zamek królewski, Urząd Ziemski Warszawski, Józef  Wierciński poświadczył fakt wydania plenipotencji Karola i  Fryderyki z Franzów Morderów, majorów i horodniczych Bielicy dla Karola Settlera, bankiera Miasta Stołecznego Warszawy, wniesioną do akt warszawskich ziemiańskich przez Settlera wniesioną w 1792 roku. 




Kościól w Przybysławicach, powiat Opatów, zdjęcie własne.

Pierwotny kościół drewniany pod wezwaniem św. Stanisława zbudował w Przybysławicach w 1414 roku dziedzic Przybysławic - Jakucjusz Pakosz. Po pożarze tego kościoła w 1790 roku wybudowano drewnianą kaplicę pod wezwaniem Przemienienia Pańskiego. Obecny kościół parafialny, murowany wybudowała córka dziedzica Śmiłowa - Józefa Wiercińskiego w 1843 roku. Kościół ten uroczyście poświęcono w 1862 roku.  Tekst ze strony parafii Przybysławice. [link]

Uwaga! W odległości kilku kilometrów, po przekroczeniu granicy powiatu opatowskiego, już w powiecie sandomierskim, znajduje się miejscowość o tej samej nazwie.



 Inskrypcja na pomniku Józefa Wiercińskiego


Inskrypcja na pomniku Józefa Wiercińskiego - kościół w Przybysławicach
- zdjęcie własne


1805 - Bartłomiej Krzysztof Wierciński, komornik ziemski bielski zeznaje dług zaciągnięty u Józefa Wiercińskiego zabezpieczony na swoich dobrach Wyszmontów i Zawada.




Wykaz wspólnego majątku, oddziału chorych, położnic i podrzutków, szpital św. Łazarza. [link]


źródła:
Act. Sandomir. Między Rogalińską a Wiercińskim cześnikiem halickim, pożyczka, dobra Sulejowskie - 1786 rok, Biblioteka Łopacińskich Lublin - zbiory specjalne sygnatura 598.
W. J. Giżycki, Spis ważniejszych miejscowości w powiecie starokonstantynowskim na Wołyniu z 32 rycinami '' 1910,- tablica genealogiczną Wiercińskich.
Akt konfederacji sejmowej z 7 X 1788 roku 7 X 1788, 16 XII 1790, Warszawa.
Oleandry, Biuletyn Związku Piłsudczyków Oddział Świętokrzyski nr. 20 maj 2006, Przemysław Jerzy Witek 215 Rocznica Konstytucji.
Pamiętnik literacki wydawany przez Towarzystwo Literackie im. Adama Mickiewicza  oraz PAN  Tom 75 wyd 1 i 2 - Wrocław.
Jan Albertrandy, Dzieje Królestwa Polskiego, t. I, s. 341, nakł. Kajetan Jabłoński, Lwów, 1846.
Dokumenty Trybunału Koronnego w Lublinie, Szukaj w archiwach: 35105.2.3228 Księga relacji, s. 108, 35105.2.3228, księga relacji, s. 92, 35105.2.3228, księga relacji, s. 93, 
Protokoły plenipotencji Wilczopolskiego s. 300.


3. Wierciński zwany Snopek h. Rawicz, Piotr.


Córki osoby nr. 2, Józefa Wiercińskiego zwanego Snopek h. Rawicz [wywod. Ślepowron] i Magdaleny Farurej h. Sulima.

4. Wiercińska zwana Snopek h. Rawicz [wywod. Ślepowron], Marianna, mąż Kasper Wielogłowski h. Starykoń, dziedzic na Nadzowie, Piestrzu, Zagrodach i Dąbrowie, prezes komisji województwa krakowskiego, senator i kasztelan Królestwa Polskiego. Marianna mogła być córką Józefa z jego pierwszej żony.





Stanisław Konopka, Kasper Wielogłowski, Muzeum Narodowe Kraków [link]

5. Wiercińska zwana Snopek h. Rawicz [wywod. Ślepowron], Katarzyna, ślub 1, Jacek [Hiacynt] Potkański h. Brochwicz, hrabia, s. Antoniego i Ludwiki Rostworowskiej h. Nałęcz, związek 2, Cyprian Baczyński h. Sas, radca wojewódzki sandomierski 1818 r, legitymował się, ze szlachectwa w Królestwie 1837 r. (A. b. Her.).

Kilka słów o pierwszym mężu Katarzyny Wiercieńskiej znalazłem na stronie internetowej Skarżyska Kamiennej.

Na terenie parafii Odrowąż, ważną rolę odgrywał zbudowany w latach 20-tych XIX wieku kościółek pod wezwaniem św. Zofii w Bliżynie. Jego fundatorem był Jacek Potkański, dziedzic dóbr bliżyńskich, realizując po części testament swojej matki - hr. Ludwiki Potkańskiej, inicjatorki utworzenia parafii i kościoła bliżyńskiego.
   Modrzewiowy kościółek dla kilku pokoleń mieszkańców Bliżyna i okolic był jedyną świątynią. Jego opis zamieścił ks. Aleksander Bastrzykowski w swej znanej pracy o zabytkach kościelnego budownictwa drewnianego: 
"budowa na węgieł, orientowana na planie wielobocznym i pierścieniowym, nakryta kopulastym gontowym dachem, oryginalna, bardzo staranna, z cebulastą przezrocza wieżyczką na sygnaturkę. Forma ta w budownictwie drewnianym należy do rzadkości, przypomina centralne kościoły, dobudowane od strony północnej zakrystia i od strony południowej kaplica św. Zofii nadają kościołowi formy krzyża. Prezbiterium zakończone prostokątnie, sufit wszędzie płaski"
   W trakcie budowy tego kościółka Jacek Potkanski w liście z 10 VI 1829 r. do Komisji Wojewódzkiej prosił by ta poleciła wójtom gmin: Samsonów i Bliżyn by nakazali włościanom wsi Zbrojowa i Sorbina zwożenie materiału z lasu co przyśpieszyłoby jego zdaniem dokończenie prac przy jego wznoszeniu. Komisja odmówiła poparcia dla tej inicjatywy, Potkański miał wybudować świątynie z funduszy pozostawionych przez matkę, bez dodatkowego obciążania ludności.

Oraz na stronie gminy Bliżyn.

 Biżyn kaplica
Modrzewiowa kaplica w Bliżynie.

Hrabina Ludwika Potkańska dnia 29 sierpnia 1817 roku uczyniła zapis na dobrach zobowiązujący swoich następców do wybudowania kościoła w Bliżynie. Zapis ten potwierdził następny właściciel Aleksander Wielogłowski. Po śmierci Ludwiki Potkańskiej jej syn Jacek wybudował drewniany kościółek pod wezwaniem św. Zofii.

Jak było z budową kościoła, opowiada fragment artykułu Bliżyn, Kościół parafialny, ze strony Regionalnego Ośrodka Badań i Dokumentacji Zabytków w Kielcach.

Do roku 1817 Bliżyn należał do parafii w Odrowążu. Ówczesna właścicielka dóbr Bliżyn i Potworów, hrabina Ludwika z Roztworowskich Potkańska, czyniła starania jeszcze u władz austriackich, aby utworzyć w Bliżynie odrębną parafię. Zgodę na to podpisał w Petersburgu sam car Aleksander, a w Warszawie stosowny dekret Namiestnik Królewski, generał Zajączek. Kolatorem kościoła ufundowanego przez zmarłą hrabinę został jej syn, hrabia Jacek Potkański. Po śmierci matki, syn nie spieszył się z kontynuowaniem rozpoczętej budowy. Wzniesione do połowy mury niszczały, a zwieziony kamień i przygotowane dwa doły wapna, młody hrabia spożytkował na budowę... karczmy i stajni dworskiej. Kredyt wzięty na budowę świątyni w kwocie 12 tysięcy złotych zamiast na murowany kościół hrabia użył na wybudowanie modrzewiowej kaplicy pod wezwaniem św. Zofii, istniejącej do dzisiaj.
W latach 1888 1900 kaplica pełniła rolę kościoła parafialnego. Drewniana, konstrukcji zrębowej i oszalowana deskami, ma nawę na planie wydłużonego ośmioboku z prostokątnymi dobudówkami: kaplicą od południowego wschodu, zakrystią do północnego zachodu i kruchtą od zachodu. Prezbiterium jest kwadratowe. Wnętrza nakryte są płaskimi stropami, a dachy: nad nawą ośmiopołaciowy, pozostałe trójpołaciowe, pokryte są gontem.

Małżeństwo z Jackiem Potkańskim zakończyło się rozwodem w.g. panującego wówczas prawa [Kodeksu Napoleona]

1792 - [Śmiłów] znajduje się w posiadaniu Józefa Wiercińskiego, którego córka dostawszy w wianie dwór wyszła za mąż za Cypriana Baczyńskiego i dwór na prawie 140 lat stał się siedzibą tego znanego rodu. - Historia Śmiłowa

Obecny kościół parafialny, murowany wybudowała córka dziedzica Śmiłowa - Józefa Wiercińskiego w 1843 roku. Kościół ten uroczyście poświęcono w 1862 roku - Historia parafii w Przybysławicach.
Baczyńscy h. Sas. Stanisław Baczyński, mecenas w Warszawie, otrzymał szlachectwo 1776 r. Był on właścicielem Kobylnej i radcą powiatowym sandomierskim. Umarł 1816 r. Syn jego, Cypryjan, urodzony z Wiktoryi z Jakubowiczów, radca wojewódzki sandomierski 1818 r, legitymował się, ze szlachectwa w Królestwie 1837 r. (A. b. Her.). Drugą żoną Stanisława była Marya Cielecka, zmarła 1841 r ; z nią był bezdzietny. Cypryjan, ożeniony z Katarzyną z Wiercieńskich, rozwiedzioną z Jackiem Potkańskim, pozostawił pięć córek i dwóch synów. Maryą Lucyą Sewerynową Staniszewską, N. Wacławową baronową Horochową, Aleksandrę Ksawerową Jasieńską, N. Władysławową Jasieńską i N. Kazimierzową Łempicką. Synowie: Józef, żonaty z Heleną Karską i Stanisław z dwóch żon, Melanii Jasińskiej i Weychertówny, pozostawili potomstwo Boniecki - Herbarz.




Tablica nagrobna Cypriana i Katarzyny Baczyńskich, cm. przykościelny w Przybysławicach, zdjęcie własne.


Syn osoby nr. 4, Marianny Wiercińskiej zwanej Snopek h. Rawicz [wywod. Ślepowron] i Kaspra Wielogłowskiego h. Starykoń.


6. Wielogłowski h. Starykoń, Józef, ur. 1802, zm. 1833 w stanie kawalerskim.

Dzieci osoby nr. 5,  Katarzyny Wiercińskiej zwanej Snopek h. Rawicz [wywod. Ślepowron] i Jacka [Hiacynta] Potkańskiego h. Brochwicz.

7. Potkańska h. Brochwicz, Aniela, ur. 1807, zm. 1854, mąż  Aleksander Wielogłowski h. Starykoń, ur. 1820, zm. 1879.

Dzieci Katarzyny Wiercińskiej zwanej Snopek h. Rawicz [wywod. Ślepowron] i Cypriana Baczyńskiego h. Sas.



Epitafium Baczyńskich w przybysławickim kościele, zdjęcie własne.


8. Baczyńska h. Sas, Aleksandra Wiktoria, ur. Śmiłów 1815, zm. Bidziny 23.12.1899, mąż Ksawery Andrzej Saturnin Jasieński h. Dołęga, urzędnik, ur. 1808, zm. Bidziny k. Ożarowa, pow. Sandomierz 16 I 1870, s. Teodora Mikołaja Józefa i Elżbiety Karskiej.
9. Baczyński h. Sas, Józef, ur. 18.04.1818, zm. 16.03.1895, żona Helena Karska h. Boleścic, ur. 1840, zm. 1911.
10. Baczyńska h. Sas, Maria Łucja, ur. Śmiłów ok. 182, mąż Seweryn Staniszewski h. Pobóg, dziedzic dóbr Tarnowo, ur. Mały Płock 16.01.1816, zm. Łomża 01.01.1851.
11. Baczyńska h. Sas, Wiktoria, ur. ok. 1820, mąż Wacław Horoch h. Trąby, baron, właściciel Mierzanowic, ur. Morańce 1812.
12. Baczyńska h. Sas, Emilia, ur. ok. 1821, mąż Kazimierz Franciszek Sylwester Łempicki z Łempic h. Junosza, ur. Rogienice 1816, zm. 1868, s. Antoniego i Anny Straszewskiej h. Radwan.
13. Baczyńska h. Sas, Lucyna Tekla, ur. 1821, zm. 1890, mąż Władysław Jasieński h. Dołęga, ur. 1821, zm. 1880, s. Teodora Tadeusza Mikołaja i Elżbiety Karskiej h. Boleścic.
14. Baczyński h. Sas, Stanisław Kostka Tadeusz, ur. Śmiłów, par. Przybysławice, 28.10.1822, zm. Śmiłów, par. Przybysławice, 25.11.1893, ślub 1, Melania Jasieńska h. Dołęga, ur. Wojciechowice 31.01.1833, zm. Śmiłów, par. Przybysławice 26.12.1860, c. Leona i Teresy Bajer h. Leliwa, ślub 2, Ludomira Weyhert h. Dotrzyma, ur. ok. 1852, zm. po 1893.



Epitafium Baczyńskich, kościół w Bidzinach, zdjęcie własne.


Dzieci osoby nr. 7, Anieli Potkańskiej h. Brochwicz i Aleksandra Wielogłowskiego h. Starykoń.


15. Wielogłowska h. Starykoń, Katarzyna, ur. ok. 1830, mąż Józef Janota Bzowski h. Ostoja, ur. Słaboszów 1824, zm. 1873.
16. Wielogłowska h. Starykoń, Natalia, ur. ok. 1830, zm. Kielce 1879, mąż Jan Janota Bzowski  h. Ostoja, ur. Gruszów 29.08.1834, zm. Przemęczany 20.09.1879.
17. Wielogłowska h. Starykoń, Maria, ur. ok. 1832, zm. Warszawa 1872, mąż Mieczysław Grzegorzewski h. Lis.
źródła:
Kurier Poznański 1872.04.02 R.1 nr 75, strona 2.
18. Wielogłowski h. Starykoń, Konstanty, dziedzic Michałowic, ur. ok. 1840, zm. 1877, żona Emilia Sołtyk h. wł., ur. ok. 1852, zm. 07.01.1874.
19. Wielogłowski h. Starykoń, Juliusz, dziedzic Radzikowa, ur. ok. 1840, ślub Rokitno 1876 Maria Wielogłowska h. Starykoń, ur. Paryż 27.09.1847, zm. Nice, Francja 04.12.1904 r.



 
/